Toelichting beleidskeuze

Toelichting beleidskeuze 1: quality of life

Sterke en gezonde steden en regio’s 

Steden ontwikkelen zich duurzaam in een samenhangende aanpak van wonen, werken, mobiliteit, gezondheid en stedelijke leefomgevingskwaliteit. 

Compacte verstedelijking
De overheden zetten in op een compacte verstedelijking. Waar mogelijk wordt verdicht en gebouwd binnen bestaand bebouwd gebied. Er ligt een forse ontwerpopgave om daarbij verdichting en kwaliteits­verbe­tering van de openbare ruimte en het stedelijk groen te combineren. De mogelijkheden voor her­ontwikkeling van leegkomende terreinen en bebouwing in stedelijk gebied benutten we zoveel mogelijk. De financieringsfaciliteit voor binnenstedelijke transformatie wordt gecontinueerd met het oog op de kosten die daaraan verbonden zijn. Nieuwe ontwerp­benaderingen als verticaal groen en groene daken en een ander mobili­teits­­systeem scheppen ook meer mogelijkheden.

Schone lucht Akkoord
Schoner ver­keer en een vervoersysteem dat mensen aanzet tot bewegen, helpen de stad als leefgebied voor mensen gezonder te maken. Schonere voertuigen door scherper wordende uitstootnormen, een toenemende elek­tri­fi­catie van het verkeer en het stimuleren van actieve mobiliteit (fietsen en wandelen) zullen de luchtkwaliteit in de steden de komende decennia sterk verbeteren. We zetten gezondheid centraal en werken conform het advies van de Gezondheidsraad [1] toe naar een gezondheidswinst die overeenkomt met de advies­waard­en van de Wereldgezond­heids­organisatie. Schone lucht in de stedelijk gebieden vergt daarbij ook een afname van de uitstoot van de landbouw, de houtstook, de industrie en de scheepvaart. Voor gebieden met een sterk verhoogde concentratie werken overheden samen aan een gebiedsgerichte aanpak om de gezondheid zo snel mogelijk te verbeteren. In het Schone lucht Akkoord werken Rijk, provincies en gemeenten verder aan de opgave om tot een permanente verbetering van de luchtkwaliteit te komen. 

Groen en water in en rond de stad
Concepten als verticaal groen (groen langs muren) en groene daken geven nieuwe mogelijkheden om de stad te vergroenen en aantrekkelijker te maken. Bij natuurinclusief bouwen wordt dusdanig gebouwd dat bijgedragen wordt aan de lokale biodiversiteit en natuurwaarden. De Gemeente Den Haag heeft als eerste stad in Nederland een puntensysteem ingevoerd voor ‘groen- en natuurinclusief’ bouwen. Met het systeem verplicht de gemeente ontwikkelaars en architecten om natuur in de directe omgeving te bevorderen, bijvoorbeeld met groene daken en groene muren.

Omgevingsveiligheid en milieurisico’s
Daar waar wonen, werken en industriële activiteiten samengaan, zal in het bijzonder aandacht nodig blijven voor omgevingsveiligheid en het beheersen en voorkomen van milieurisico’s. In de woon- en leef­gebieden moet door aanscherping van uitstootnormen en een toenemende elek­tri­fi­catie van het verkeer de luchtkwaliteit zodanig permanent worden verbeterd, om te komen tot vermindering van de gezondheidsrisico’s door luchtverontreiniging. Overal wordt op termijn voldaan aan de ge­zond­­heids­waarden van de WHO. De ambitie is dat in 2030 alle nieuw verkochte auto’s emissieloos zijn. Over­heden en maatschappelijke partijen werken aan de invoering van een stedelijk distributiesysteem. Daarmee moeten vanaf 2025 leveringen in de stadskernen van de 30 tot 40 grootste gemeenten emissievrij zijn. Vanaf 2030 moet dit de norm zijn.

Bij de verduurzaming van de woonomgeving besteden we aandacht aan mogelijke gezond­heids­effecten op de bewoners, onder meer door te weinig ventilatie bij vergaande woningisolatie en door ziektekiemen bij hergebruik van water en gebruik van regenwater in sanitair.

Keer terug naar de hoofdtekst


[1] Rapport Gezondheidsraad, Gezondheidswinst door Schonere lucht, 2018.